معقول ثانوى فلسفى . اين ، ايراد اول كه اين ايراد فقط بر حاجى وارد است و بر هر كسى كه مقسم را عارض قرار داده است . اين ايراد به مثل ملاصدرا وارد نيست . در مورد شيخ هم كه گفتيم اصلا قضيه را به اين صورت طرح نكرده است . 2 . ايراد دوم اين است كه اين اتصاف و عروض كه ميان اينها تفكيك كرده‌ايد آيا اينها اصلا دو امر تفكيك شدنى هستند ؟ يعنى اگر ما موضوعى داشته باشيم و محمولى ، مثل « زيد قائم » ، در اينجا ميان زيد و قيام يك رابطه‌اى هست ، اين رابطه را به يك طرف كه نسبت بدهيم ( به زيد ) اسمش « اتصاف » است و همين رابطهء اتحادى را كه به طرف ديگر ( يعنى قيام ) نسبت بدهيم اسمش « عروض » است . دو چيز نيست كه ما هم اتصاف زيد به قيام داشته باشيم در خارج ، و هم عروض قيام براى زيد كه اين هم در خارج است . اينها دو چيز نيست تا ما بياييم تفكيك بكنيم و بگوييم در اينجا اتصاف در خارج است و عروض در ذهن . بله ، مىشود اين را به نحو ديگرى توجيه كرد كه اين فقط يك اصطلاح است كه البته اين را خود حاجى هم در تعليقاتش بر اسفار گفته است . شايد از كلمات ملاصدرا هم بشود همين را استنباط كرد كه اتصاف و عروض كه در اينجا مىگوييم ، اينها دو اصطلاح است و اينها را نبايد با يكديگر اشتباه كرد « 1 » . اين دو اصطلاح مربوط است به بحث وجود محمولى و وجود رابط كه اجمالا به آن اشاره مىشود . وجود محمولى و وجود رابط در تقسيمات وجود ، يكى از مباحثى كه مطرح مىكنند اين است كه مىگويند وجود بر دو قسم است « 2 » : وجود محمولى ، وجود رابط . وجود محمولى وجودى است كه خودش استقلال دارد . وجودى است كه به يك ماهيتى تعلق دارد يا اگر هم به ماهيتى تعلق ندارد به هر حال خودش اصالتى دارد ،

--> ( 1 ) . - يعنى دو اعتبار نيست ؟ استاد : خير ، دو اعتبار نيست ، دو اعتبار از شىء واحد نيست . دو اصطلاح است نه اينكه نسبت ميان موضوع و محمول كه از ناحيهء محمول مىگوييم « عروض » و از ناحيهء موضوع مىگوييم « اتصاف » دو چيز باشد . اين ، دو نسبت نيست ، يك نسبت است . ( 2 ) . - البته در اينكه به چه شكل تقسيم مىكنند در محل خودش - كه در آينده خواهد آمد - بحث مىكنيم .